Co można jeść w Wielki Piątek? Dziś post ścisły, a co to znaczy? Dawniej na wsi poszczono nie tylko od jedzenia

Agata Wodzień-Nowak
Agata Wodzień-Nowak
W Wielki Piątek,osoby, które ukończyły 14 lat, są zobowiązane do powstrzymywania się od pokarmów mięsnych, zaś te, które ukończyły 18 lat, również do zachowania postu ścisłego, czyli w praktyce do ograniczenia się do 3 posiłków, w tym jednego do syta. Z obowiązku postu ścisłego zwolnione są osoby poniżej 14 lat i po 60. roku życia.
W Wielki Piątek,osoby, które ukończyły 14 lat, są zobowiązane do powstrzymywania się od pokarmów mięsnych, zaś te, które ukończyły 18 lat, również do zachowania postu ścisłego, czyli w praktyce do ograniczenia się do 3 posiłków, w tym jednego do syta. Z obowiązku postu ścisłego zwolnione są osoby poniżej 14 lat i po 60. roku życia. pixabay.com
Wielki Piątek to jeden z dwóch dni w ciągu całego roku, kiedy obowiązuje post ścisły. Co to oznacza w praktyce i kto jest zobowiązany przestrzegać takiego postu? Kościół jasno określa wiek i liczbę posiłków. Przypominamy, czego nie można jeść w Wielki Piątek. Sprawdzamy także, jakie zwyczaje dawniej towarzyszyły ostatniemu piątkowi przed Wielkanocą. Przepowiadano np. pogodę.

W Kościele katolickim Wielki Piątek, przypadający w 2022 roku 15 kwietnia, to dzień męki i śmierci Jezusa Chrystusa. Dla wiernych oznacza ograniczenia. To jedyny dzień w roku, obok Środy Popielcowej, która rozpoczynała Wielki Post, kiedy obowiązuje post ilościowy i jakościowy.

Post w Wielki Piątek - co można jeść i ile razy? Kto jest zwolniony?

Wstrzemięźliwość od spożywania mięsa lub innych pokarmów katolicy powinni zachowywać we wszystkie piątki całego roku, chyba że w danym dniu przypada jakieś święto. Tym razem jednak sytuacja wygląda inaczej. W Wielki Piątek obowiązuje nie tylko wstrzemięźliwość, ale i post.

Kogo obowiązuje wstrzemięźliwość? Osoby, które ukończyły 14. rok życia, prawem zaś o poście są związane wszystkie osoby pełnoletnie, aż do rozpoczęcia 60. roku życia, wyjaśnia Konferencja Episkopatu Polski.

W Wielki Piątek, osoby, które ukończyły 14 lat, są zobowiązane do powstrzymywania się od pokarmów mięsnych, zaś te, które ukończyły 18 lat, również do zachowania postu ścisłego, czyli w praktyce do ograniczenia się do 3 posiłków, w tym jednego do syta. Z obowiązku postu ścisłego zwolnione są osoby poniżej 14 lat i po 60. roku życia.

Księża zalecają, by oprócz mięsa (wyłączone są ryby), powstrzymać się od spożywania słodyczy i alkoholu. Jeśli nie mamy możliwości zachowania wstrzemięźliwości od pokarmów mięsnych w piątek, możemy podjąć inne formy pokuty, takie jak:

  • modlitwa,
  • jałmużna,
  • uczynki pobożności i miłości,
  • wierniejsze spełnianie obowiązków.

Wielki Piątek w wiejskiej tradycji przepowiadał pogodę na żniwa i wykopki

Muzeum Etnograficzne w Zielonej Górze - Ochli przypomina na swojej stronie, że w Wielki Piątek obowiązuje post ścisły, nie odprawia się też mszy św. "Niegdyś w tym dniu na znak żałoby zatrzymywano zegary, zasłaniano lustra, niedozwolone były głośne rozmowy i śmiech.

Z kolei Muzeum Etnograficzne im. F. Kotuli w Rzeszowie pisze, że w okresie przed Wielkanocą występowało wiele elementów magii wegetatywnej, która miała zapewnić odrodzenie się roślin po zimie, tak jak Chrystus powstał ze śmierci.

Magia ta miała spowodować odpowiednie warunki do życia ludzi i zwierząt oraz do wzrastania uprawianych roślin. Stosowane atrybuty to woda, ogień, pożywienie, jaja i zielone gałązki.

Podczas Wielkiego Tygodnia w okolicy Kolbuszowej - Wilczej Woli wróżono pogodę. I według ustaleń etnografów uważano, że

  • wiosna będzie taka, jak Wielka Środa,
  • takie będzie lato, jaki Wielki Czwartek,
  • Wielki Piątek określał żniwa i czas wykopów ziemniaków jesienią

Dawniej na wsiach poszczono, nie tylko unikając potraw mięsnych. Rzeszowski etnografik podaje, że ubierano się w ciemne ubrania. "Nie noszono żadnych ozdób. Unikano kłótni, a nawet głośnych rozmów. Przygotowywano się do spowiedzi".

Poszczono nie tylko od potraw mięsnych, ale również od nabiału. Jedzono tylko dwa posiłki dziennie, a w piątki w ogóle. Jedzono np. żur z grzybami, kwas z kapusty, ziemniaki z kapustą omaszczone olejem lnianym, albo polewkę z serwatki z dodatkiem mąki rozpuszczonej w wodzie. Chleb jedli tylko bogatsi mieszkańcy wsi i w ograniczonych ilościach.

Muzeum Narodowe we Wrocławiu w jednym z wpisów wspomina o tym, że dla wiejskich rzeźbiarzy jedną z form religijnej kontemplacji stanowiła sztuka, w której to właśnie wątki pasyjne zajmowały szczególne miejsce.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Jak unikać informacyjnego przeładowania? Zobacz program 3 sposoby NA

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na strefaagro.pl Strefa Agro
Dodaj ogłoszenie