Przekładanie terminów kontraktacji i skupowania jabłek w ramach programu stabilizacji cen jabłek, zwanego potocznie skupem interwencyjnym, trwa od około miesiąca. Teraz w Świętokrzyskiem jabłka przyjmuje tylko jeden punkt, a pozostałe mogą zacząć dopiero po połowie listopada.

Program stabilizacji cen na rynku jabłek przemysłowych to inicjatywa ministra rolnictwa Jana Krzysztofa Ardanowskiego, realizowana od początku października przez spółkę Eskimos z Mazowsza w całym kraju. Przedsiębiorstwo otrzymało kredyt na 100 milionów złotych z Banku Ochrony Środowiska na realizację tego działania. Zajmuje się skupem i koordynuje dostawy do zakładów przetwórczych.

W całej Polsce w ramach programu Eskimos, jak podaje na swojej stronie internetowej, zakontraktował 230 tysięcy ton jabłek przemysłowych po 25 groszy w październiku i 26 groszy w listopadzie. "Do wtorku, 6 listopada podpisano trzy umowy na przerób jabłek, w przygotowaniu jest kilka następnych. Pozwoli to Spółce do końca przyszłego tygodnia przerabiać 5.000 ton na dobę. Do końca listopada zostanie osiągnięty docelowy pułap przerobu 10.000 ton na dobę" - czytamy na portalu.

Oczekiwanie na termin trwa
Jak kwestia skupu w ramach programu wygląda w Świętokrzyskiem? Jeden punkt w regionie przyjmuje jabłka. Pozostałe 24 w większości podpisały umowy, czekają na wyznaczenie po pierwsze - terminów, kiedy mogą skupować jabłka i po drugie - zakładów, do których mają dowieźć owoce. - Czekamy na wiadomość z firmy, wczoraj spółka Eskimos informowała, że po 15 listopada będziemy mieć termin i wyznaczone miejsce dostarczania jabłek - usłyszeliśmy w jednym ze skupów w powiecie sandomierskim.

95 osób ma kontrakt
W Świętokrzyskiem jedynie Mirosław Drab, właściciel firmy DRA-FOR w Głazowie w gminie Obrazów przyjmuje jabłka w ramach programu stabilizacji cen jabłek. - 23 października podpisałem kontrakty z 93 osobami na 7 tysięcy ton owoców. Taki mam limit - mówi Mirosław Drab. - Wysyłam średnio 500 ton jabłek dziennie. Ale z tym też różnie jest, samochód z owocami musi dojechać do zakładu przetwórczego do Łącka, (red.: w powiecie nowosądeckim, w województwie małopolskim). Tam odstoi też swoje w kolejce. Nie jest to praca płynna. Kierowcy się skarżą na długie kolejki - relacjonuje. - Idealnie by było, gdybym mógł wysyłać 150 ton dziennie, może w kolejnych tygodniach to się uda.

Mirosław Drab wyjaśnił, że rolnikom, którzy dostarczają do niego jabłka, wystawia faktury, a części, która zadeklarowała dostarczenie owoców w listopadzie i grudniu i podpisała umowy, wypłacił zaliczki. - Wszystko odbywa się zgodnie z wytycznymi Eskimosa. Mam dwa tygodnie na zapłacenie sadownikom, potem spółka ma czas na przelanie pieniędzy na moje konto. Zaliczki wypłaciłem od razu - mówi. Przyznaje, że bardzo dużo pracy i czasu zajmują formalności związane z wypełnianiem umów i załączników do nich, jak deklaracja jakości owoców.

Zrezygnowanie wśród sadowników

W samym sadach jabłek już prawie nie ma. - Ludzie, którzy mają chłodnie, mogą czekać na listopad i grudzień. Pozostali sprzedali już owoce, bądź zostawili pod drzewami - usłyszeliśmy w kolejnym skupie. W tej chwili cena jabłek w skupach poza programem wynosi około 12 groszy za kilogram.

Owoc dostarczany w ramach programu musi być świeży, bez oznak zgnilizny, czy choroby, bez pozostałości środków ochrony roślin, nie może to być jabłko trzęsione, tylko zrywane. Jak usłyszeliśmy w licznych skupach, wielu sadowników rezygnuje z dostarczania do skupu w ramach programu stabilizacji, właśnie ze względu na te wymagania. - Nie mając chłodni, nie dostarczą jabłek w dobrym stanie - usłyszeliśmy w kolejnym skupie na terenie sandomierszczyzny.

Problem za problemem

Przypomnijmy, że 15 października spółka Eskimos poinformowała, że jest gotowa do realizacji programu stabilizacji cen na rynku jabłek. I wynikły pierwsze problemy z umowami z punktami skupu, które obawiały się warunków proponowanych przez przedsiębiorstwo. Mianowicie chodziło o wypłacalność Eskimosa, firma zalega bowiem z płatnością wobec punktu skupu na Lubelszczyźnie. Następnym problemem okazał się brak zakładów do przetwarzania jabłek. Nie wszystkie dysponują odpowiednią technologią, ponadto liczne mają magazyny zapełnione owocami zakupionymi od początku sezonu, więc nie są wstanie odbierać kolejnych ilości.

Świętokrzyska Izba Rolnicza oraz Regionalny Komitet Protestacyjny Sadowników wielokrotnie apelowali do ministra rolnictwa o pomoc dla wszystkich producentów owoców. - Ceny, nawet te płacone w ramach skupu, to jest dramat. Prosiliśmy o realną pomoc - mówił nam prezes ŚIR Ryszard Ciźla. Z kolei Marcin Piwnik, działacz komitetu i radny powiatu sandomierskiego podkreślał, że program został wprowadzony zbyt późno i zbyt chaotycznie, gdyż znaczna większość owoców została już zerwana.

Te punkty i firmy deklarują skup jabłek w ramach programu
powiat sandomierski

  • Firma FHU TOM-AG Agnieszka Gara, Wilczyce
  • Firma MAG-GAR Magdalena Gara, Obrazów
  • Agrotur Halina Wojtas Obrazów
  • Handlowo-Usługowa Ogrodnicza Spółdielnia KOPRZYWIANKA Koprzywnica
  • Sad Sandomierski Obrazów
  • Ogrodnicza Spółdzielnia Handlowo-Usługowa SANDOMIRFRUIT Obrazów
  • F.H.U. POL-FRESH Skup i Sprzedaż Owoców i Warzyw Export Import Stefaniak Genowefa Samborzec
  • K8-Group sp. Zo.o. Samborzec
  • FILBAR Ozdoba Agnieszka Klimontów
  • 'SPIEGEL'' Katarzyna Spiegel Obrazów
  • Handel Hurtowy Owocami Zofia Przybyś Koprzywnica
  • Skup i Sprzedaż Owoców i Warzyw U.T. Ciastek Stanisław Dwikozy
  • Firma Handlowo usługowa NorPal Stacja Paliw Norbert Szczudło Obrazów
  • F.H.U Krakpol Waldemar Karakowiak Obrazów
  • POLTINO SP.z.o.o Grupa Producentów Koprzywnica
  • F.H.U „Kil- Sad” Obrazów/Samborzec
  • REFAL sp.z.o.o Grupa Producentów Wilczyce
  • Firma Handlowa ZYSK Klimontów
  • Skup i sprzedaż owoców Jacek Smardz Obrazów
  • P.P.H. DRA-FOR Mirosław Drab Obrazów - przyjmuje, ale tylko od sadowników, z którymi ma podpisane kontrakty
  • Hurt-Detal DAWIDEX Ireneusz Wojtas Obrazów
  • Agromax Szymon Zając Obrazów
  • Monika Nowak Firma Handlowa ‘’Jabłko Sandomierskie’’ Opatów
  • Skup i sprzedaż owoców i warzyw Marta Pawlęga

powiat kielecki

  • JLG CONSULTING Leszek Grzelka Świętokrzyskie Kielecki