Ziemniaki - co sadzić obok, aby zwiększyć plony? Poznaj idealne sąsiedztwo roślin

OPRAC.:
Agata Wodzień-Nowak
Agata Wodzień-Nowak
pixabay.com/FotoRain
Ziemniaki to jedno z najpopularniejszych warzyw uprawianych w przydomowych ogródkach i na polach. Chociaż ich uprawa nie jest skomplikowana, istnieje kilka czynników, które mogą znacząco wpłynąć na wielkość i jakość plonów. Jednym z nich jest odpowiedni dobór roślin sąsiednich. Odpowiemy na pytanie: co sadzić obok ziemniaków, aby zwiększyć ich plony? Jaki przedplon będzie najkorzystniejszy?

Spis treści

Popularny element obiadów, sałatek czy placków i klusek jest uprawiany zarówno na dużych areałach rolniczych, jak i na działkach, w przydomowych ogrodach. Dobrze jest poznać warunki, które sprzyjają uprawie ziemniaków, a szczególnie dobre sąsiedztwo i właściwy przedplon.

Sekrety obfitych zbiorów ziemniaków: O czym musisz wiedzieć

Ziemniaki lubią ciepło, ale umiarkowane. Upały mogą hamować ich wzrost. Podobnie ze zbyt niską, ujemną temperaturą. Obumieranie liści i łodygi następuje już w temperaturze poniżej –1,5 stopnia Celsjusza. Najkorzystniejsza temperatura do uzyskania wysokich plonów wynosi 15–20 st., wskazują eksperci w metodyce Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa.

Zmianowanie określa dobór przedplonu oraz częstotliwość uprawy poszczególnych gatunków roślin uprawnych na tym samym polu i pozwala na pełne wykorzystanie
Zmianowanie określa dobór przedplonu oraz częstotliwość uprawy poszczególnych gatunków roślin uprawnych na tym samym polu i pozwala na pełne wykorzystanie środowiska glebowego. unsplash.com/Nadiia Ganzhyi

Kolejny fakt, który warto poznać o ziemniakach, zanim zabierzemy się za ich uprawę, to to, że ziemniaki zaliczamy do roślin wrażliwych na niedobory wody. Susza jest zatem kolejnym czynnikiem, który może znacząco zaburzyć rozwój i zmniejszyć plony.

Istotny jest dobór odmiany ziemniaków, zarówno pod względem przeznaczenia, koloru miąższu, jak i wczesności zbioru.

Idealni sąsiedzi dla ziemniaków: Więcej plonów, mniej szkodników

Dobre sąsiedztwo dla ziemniaka według praktyków to np.

  • fasola
  • brokuł
  • koper
  • szpinak
  • bób
  • kalarepa
  • czosnek
  • kukurydza
  • kapusta

Kluczem jest dobór roślin, które nie są atakowane przez podobne choroby i szkodniki, by nie podwyższać ryzyka również dla rośliny rosnącej obok. Niektóre z roślin mogą działać dla agrofagów odstraszająco. Takie właściwości przypisuje się czosnkowi.

Jako niekorzystnie sąsiedztwo dla ziemniaków wymieniane są: ogórki, pomidory, dynia, maliny, marchew, wiśnie.

Współrzędność w ogrodzie i przedplony: Dobór roślin do ziemniaków

Dobór roślin, które będą wspierały wzrost naszych ziemniaków, powinniśmy zacząć od odpowiedniego przedplonu. Ten właściwy pod ziemniaki powinien pozostawiać znaczącą masę organiczną, która spulchni glebę i jednocześnie możliwie wcześnie schodzi z pola.

Jednym z najlepszych przedplonów dla ziemniaka jest uprawa po roślinach bobowatych (np. groch). Umożliwia ograniczenie nawożenia organicznego i obniżenie dawek mineralnych nawozów azotowych. Wydawnictwo PIORIN wyjaśnia:

„Dzięki symbiozie roślin bobowatych z bakteriami brodawkowymi, wiążącymi wolny azot z atmosfery i wykorzystującymi go do budowy swojego organizmu, przyorana gleba, zostaje wzbogacona w azot (pochodzący z rozkładu resztek pożniwnych), który będzie wykorzystany przez ziemniaki. Rośliny bobowate, dzięki głębokiej penetracji gleby poprzez swój system korzeniowy, spulchniają ją, co wpływa na poprawę jej struktury oraz żyzności i jest bardzo ważne w uprawie ziemniaków”.

Należy unikać sadzenia ziemniaków w miejscu po łubinie. Eksperci wskazują, że roślina ta porażana jest czarną nóżką, która również zagraża ziemniakom.

Ważnym czynnikiem ograniczającym udział ziemniaka w zmianowaniu jest niebezpieczeństwo występowania groźnego szkodnika kwarantannowego – mątwika zie
Ważnym czynnikiem ograniczającym udział ziemniaka w zmianowaniu jest niebezpieczeństwo występowania groźnego szkodnika kwarantannowego – mątwika ziemniaczanego. Agata Wodzień-Nowak

Nie jest wskazana także uprawa w monokulturze. Na małych działkach czasem nie ma innego wyjścia. Wtedy zaleca się przerwy w krótkich 2-3-letnich rotacjach. Istnieje jednak duże ryzyko związane z nagromadzeniem się wielu agrofagów.

Niekiedy zmianowanie niweluje ujemny wpływ wywierany przez poszczególne rośliny na glebę, a także wzajemny wpływ roślin na siebie oraz gleby na rośliny, tłumaczy Instytut Ochrony Roślin - PIB w swoim opracowaniu na temat ochrony ziemniaków. Dodaje, że pełny cykl zamkniętego zmianowania jest płodozmianem.

„Najlepszymi roślinami stosowanymi w uprawie przedplonów są rośliny bobowate, które gromadzą w glebie znaczne ilości masy organicznej i azotu. Na międzyplony można też przeznaczać różne gatunki roślin rolniczych i warzywnych charakteryzujące się krótkim okresem wegetacji, które mogą zapewnić duże plony zielonej masy”.

Ziemniak, obok kukurydzy, należy do roślin, które najbardziej zubożają glebę z substancji organicznej.

Kiedy sadzić ziemniaki

Sadzenie ziemniaków niepodkiełkowanych można, gdy temperatura na głębokości 10 cm wynosi 5–8 st. Natomiast sadzeniaki podkiełkowane rozpoczynamy sadzić nieco wcześniej, gdy temperatura gleby wynosi 5–6°C. Z kolei bulwy niepobudzone wymagają wyższej temperatury wynoszącej 6–8°C.

Jeśli nie posiadamy termometru glebowego, można skorzystać z „podpowiedzi” przyrody. Gdy zaobserwujemy kwitnący mniszek pospolity (lekarski), możemy przyjąć, że to już.

Zalecany termin sadzenia ziemniaków w poszczególnych rejonach wg PIORIN:

  • lubelskie, dolnośląskie, opolskie, małopolskie, podkarpackie 01–10.04
  • zachodniopomorskie, wielkopolskie, mazowieckie, lubelskie 10–20.04
  • pomorskie, warmińsko-mazurskie, podlaskie 20–30.04
  • północna część warmińsko-mazurskiego, północna część podlaskiego 30.04–10.05

Źródła:
Metodyka Integrowanej Produkcji Ziemniaka, PIORIN, styczeń 2023
Metodyka integrowanej ochrony ziemniaka dla doradców, Instytut Ochrony Roślin - PIB, Poznań 2027

emisja bez ograniczeń wiekowych
Wideo

Jak kupić dobry miód? 7 kroków

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na strefaagro.pl Strefa Agro