Kiedy sadzić ziemniaki i jak to robić, żeby obrodziły? Urosną na polu, w ogródku, a nawet na balkonie

Agata Wodzień-Nowak
Agata Wodzień-Nowak
Podkiełkowane sadzeniaki można wysadzać już przy temperaturze gleby 6˚C.
Podkiełkowane sadzeniaki można wysadzać już przy temperaturze gleby 6˚C. Agata Wodzień-Nowak
Jeśli zastanawiasz się, jak i keidy sadzić ziemniaki na polu, w przydomowym ogródku i na działce, to mamy kilka praktycznych podpowiedzi. Termin sadzenia ziemniaków wskazać może kwitnący chwast. Poznaj sposoby na własną, ekologiczną uprawę kartofli. Produkcja żywności spoczywa na barkach rolników, jednak przydomowy ogródek, działka czy nawet balkon mogą dostarczyć nieco radości z własnych zbiorów. Czy ziemniak urośnie na balkonie?

Spis treści

Czy uprawa ziemniaków jest trudna?

Ziemniaki w Polsce uprawia się w gospodarstwach rolnych na powierzchni około 180 tys. hektarów. Dane nie uwzględniają przydomowych plantacji, a tych jest całkiem sporo, podobnie jak osób otwartych na przygodę z ogrodnictwem i uprawą własnych warzyw.

Jeśli rozważasz kolejny krok i uprawę ziemniaków na własne potrzeby, to uspokajamy — jest prostsza, niż może się wydawać. Wymaga oczywiście czasu i uwagi, bo zawsze istnieje ryzyko wystąpienia chorób, jak zaraza ziemniaczana, czy też szkodników ze stonką na czele. Jednak z przypadku uprawy z kilku sadzeniaków w ogródku niekiedy wystarczy podlewanie w okresach suszy.

Dla tych, którzy dysponują jedynie balkonem, w sprzedaży są worki do uprawy ziemniaków (np. z plecionki polipropylenowej albo filcu) z otworem z boku, który ma pozwolić na zebranie plonu bez kopania. Sprawdzi się też większa donica.

Kiedy sadzić ziemniaki i jak to zrobić? Terminy na wczesny zbiór

Ziemniak lubi ciepło, choć jest szereg odmian, które można sadzić nawet pod koniec marca na wczesny zbiór. Te najwcześniej sprzedawane w sklepach polskie ziemniaki pochodzą z upraw w tunelach foliowych, potem z pól, na których zastosowano okrywy. My jednak przyjrzymy się uprawie ziemniaków pod chmurką, bez dodatkowych okryć.

  • Ziemniak najlepiej rośnie, gdy temperatura przekracza 15 stopni.
  • Upału jednak nie lubi i wówczas ogranicza zawiązywanie bulw, o które chodzi w tej uprawie.
  • Zalecenia mówią o tym, by ziemniaki sadzić, gdy temperatura zarówno gleby, jak i powietrza, przekracza 6-8 stopni Celsjusza.
  • Podpowiedzią, że to właściwy moment na sadzenie ziemniaków, mogą być kwitnące na żółto tzw. mlecze, czyli mniszek.

Ziemniaki na wczesnym etapie wzrostu są wrażliwe na przymrozki – zamierają lub zostają uszkodzone już przy -2 stopniach, co opóźnia zbiór.

Kiedy sadzić ziemniaki na wczesny zbiór? Można pod koniec marca lub na początku kwietnia. Wszystko zależy od temperatury gleby mierzonej na głębokości 10 cm. Powinna mieć minimum 6 stopni dla ziemniaków podkiełkowanych, 8 stopni dla tych niepobudzonych.

Eksperci z ośrodków doradztwa rolniczego wskazują konkretne terminy dla sadzenia ziemniaków zwykłego zbioru przewidywanego na wczesną jesień. I tak na przykład w warunkach województwa warmińsko-mazurskiego optymalny termin sadzenia przypada najczęściej pomiędzy 20-30 kwietnia a w części północno-wschodniej do 5 maja. Im później posadzone ziemniaki, tym mniejszy zbiór.

Trzeba także uwzględniać warunki w danym roku. Wczesna i ciepła wiosna przyspiesza okres sadzenia.

Jak sadzić ziemniaki? Ani zbyt płytko, ani zbyt głęboko

Jeśli widzieliście kiedyś kartoflisko, zauważyliście zapewne, że nie jest równe, jak np. pole ze zbożem. Ziemia jest usypana w podłużne kopczyki ze stożkowatymi wierzchołkami, to pod nimi kryją się sadzeniaki. Tu rodzi się kolejne pytanie — jak głęboko sadzić ziemniaki? Zbyt duża głębokość sadzenia spowolni rozwój i wzrost roślin. Jednocześnie zbyt płytko posadzone ziemniaki będą zieleniały. Mazowiecki ODR radzi:

Powinna być taka, aby główna masa części podziemnej rośliny znajdowała się w warstwie ornej. Za optymalną głębokość sadzenia przyjmuje się średnicę sadzeniaka powiększoną o 1-2 cm, mierząc od powierzchni roli przed sadzeniem. Głębokość sadzenia jest jednym z podstawowych parametrów decydujących o jakości plonu.

  • Odstęp między sadzeniakami powinien wynosić ok. 50 cm.
  • Ziemniaka zawsze sadzi się kiełkami do góry.
  • Redlinę, czyli kopczyk nad rzędem posadzonych ziemniaków, usypujemy na wysokość ok. 25 cm.

W optymalnych warunkach miejsce pod uprawę ziemniaków w przydomowym warzywniku powinno być przygotowane już jesienią. Wówczas powinniśmy przekopać ziemię i wymieszać ją z obornikiem.

Ziemniaki potrzebują sporo czasu od ich posadzenia, do pierwszych widocznych wschodów na powierzchni gleby. Najczęściej od 3 do 5 tygodni.

Rozwojowi zarazy sprzyjają długotrwałe deszcze lub przedłużające się okresy wysokiej wilgotności powietrza przy umiarkowanych temperaturach (12 - 18
Rozwojowi zarazy sprzyjają długotrwałe deszcze lub przedłużające się okresy wysokiej wilgotności powietrza przy umiarkowanych temperaturach (12 - 18 stopni Celsjusza). pixabay.com

Sposoby na dorodne i zdrowe ziemniaki w skrócie, czyli 4 kluczowe zasady

  1. Chroń swoje uprawy przed chwastami. Od początku powinniśmy systematycznie chronić uprawy przed chwastami, które będą stwarzać konkurencję w dostępie do składników pokarmowych, wody i słońca. Jeśli chcemy mieć w pełni naturalne uprawy, chwasty usuwamy mechanicznie, pielimy.
  2. Chroń ziemniaki przed chorobami grzybowymi w początkowych i późniejszych stadiach rozwojowych rośli (rizoktonioza, alternarioza i zaraza ziemniaka). Porażają one części nadziemne oraz bulwy ziemniaka. Porażone części nadziemne przedwcześnie zasychają, co skraca okres wegetacji, a tym samym gromadzenie plonu. Natomiast porażone bulwy pogarszają jakość plonu, w następstwie powodują duże straty w czasie przechowywania.
  3. Uważaj na szkodniki. Stonka ziemniaczana jest głównym szkodnikiem zagrażającym plantacjom ziemniaka. Stopień zagrożenia plantacji zależy od nasilenia stonki, który z kolei uzależniony jest od przebiegu temperatury decydującej o intensywności nalotów.
  4. Niszcz łęty, by przygotować plantację do zbioru i ochronić bulwy przed porażeniem zarazą ziemniaczaną.

Sadź tylko zdrowe ziemniaki, wybieraj odporne odmiany, np. z Listy Odmian Zalecanych dla poszczególnych województw, aktualizowanej co roku przez Centralny Ośrodek Badania Odmian Roślin Uprawnych. Zbiór przeprowadzaj w suche, pogodne dni.

W przypadku niewielkich upraw na balkonie presja wystąpienia szkodników jest zdecydowanie mniejsza, podobnie jak ryzyko uszkodzeń przez przygruntowe przymrozki wczesną wiosną. Wystarczy zatem umieścić ziemniaka w ziemi i podlewać, by ten z wczesnych odmian po ok. 2 miesiącach dał plon.

Źródła: Mazowiecki ODR, Centrum Doradztwa Rolniczego

Jesteśmy na Google News. Dołącz do nas i śledź Portal Strefa Agro codziennie. Obserwuj Strefę Agro!

od 7 lat
Wideo

21 kwietnia II tura wyborów. Ciekawe pojedynki

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera