Jak zrobić masło ze śmietany? Czy to się opłaca? Przeliczamy i podsuwamy prosty przepis na domowe masło

Agata Wodzień-Nowak
Agata Wodzień-Nowak
Przechowywanie. Jeśli masło nie zniknie od razu, możemy trzymać je w lodówce tydzień lub dwa.
Przechowywanie. Jeśli masło nie zniknie od razu, możemy trzymać je w lodówce tydzień lub dwa. pixabay.com
Domowe masło niegdyś wyrabiało się na każdej wsi, jeśli w gospodarstwie były krowy. Kobiety dorabiały na ubitych przez siebie osełkach. Czy dziś, przy rosnących cenach w sklepach, robienie masła w domu wyjdzie taniej? Postanowiliśmy to policzyć. Czego potrzebujemy? Śmietany! I to wysokoprocentowej, a ta niestety znacznie podrożała, jak wszystkie artykuły z mleka.

Spis treści

Jak zrobić masło w domu? Składnik jest jeden, ale ważny

Smak i zapach odbiegają od tego sklepowego, a samo przygotowanie własnego masła jest bardzo proste. Tym, czego potrzebujemy, jest śmietana o wysokiej zawartości tłuszczu. Oczywiście w składzie naszego masła mogą pojawić się dodatki, jeśli chcemy mieć masło z odrobiną soli czy czosnku.

Wybierana śmietana powinna być minimum 30 lub 36-procentowa - im więcej tłuszczu, tym lepiej. Idealną sytuacją jest możliwość kupna świeżej śmietany prosto z gospodarstwa.

Śmietanę chłodzimy w lodówce.
Śmietanę chłodzimy w lodówce. Pixabay.com

Jedni uważają, że śmietanę trzeba schłodzić w lodówce, inni podkreślą, że śmietana w temperaturze pokojowej lepiej się ubija, choć potem trudniej oddzielić maślankę, która wytrąci się podczas "bicia". Zatem w drodze kompromisu proponujemy lekko schłodzić nasz podstawowy składnik masła.

Jak zrobić masło krok po kroku?

  • Śmietanę przelewamy do wysokiego naczynia i dobrze zakręcamy. Może to być większy słoik. Wlewamy śmietanę do połowy jego wysokości. Zakręcamy go i potrząsamy przez kilka, kilkanaście minut. To zależy od włożonej energii.
  • Jest też grono zwolenników metody z mikserem, czyli śmietanę przelewamy do wysokiego naczynia i ubijamy kilka minut mikserem.
  • Kiedy w naczyniu/słoiku widać już grudki, odlewamy maślankę np. przez gęste sito (możemy zostawić ją do picia). Kawałki masła sklejamy i ugniatamy w całość - jeśli wybraliśmy mikser.
  • W przypadku słoika możemy - po odlaniu maślanki - dolać jeszcze trochę wody i kolejną chwilę potrząsać słoikiem. Wodę odlewamy przez sito, sklejamy kawałki i mamy masło. Można uformować w dowolny kształt.

Czy masło zrobione w domu będzie tańsze? Liczymy koszty

Masło w sklepach bardzo podrożało. Najtańsze kostki tego 80-procentowego kosztują minimum 7 zł, a często i więcej. Najtańsze kostki masła (200 g) kosztują 8 listopada:

  • Carrefour 7,49 zł (37,45 zł/kg)
  • PoloMarket 6,99 zł (ok. 34,95 zł/kg)
  • Lild, 6,99 zł (35 zł/kg)

Na sklepowych półkach pojawia się masło o mniejszej gramaturze np. 170 g. Te najdroższe masła, np. lekko solone, przekraczają w przeliczeniu na kilogram kwotę 60 zł. A gdyby tak zrobić masło w domu? Podejmujemy próbę wyliczenia, czy to się opłaca.

Do przygotowania masła potrzebna jest śmietana. 7 listopada śmietana 30%, jedna z najtańszych, w kartoniku o pojemności 500 ml kosztuje 8,49 zł, często ok. 10 zł. Ta tłustsza, 36%, to wydatek minimum 10,49 zł. Zatem za litr to w przybliżeniu 18-21 zł.

Przyjmij, że kupiliśmy w sumie litr śmietany, wydając na nią 19 zł. Ta ilość pozwoli na uzyskanie ok. 300 g masła, zatem w przeliczeniu cena kilograma smarowidła kształtuje się na poziomie ok. 63 zł. Koszt uzyskania 200-gramowej kostki domowego masła wyniesie zatem 12-13 zł.

Nie liczymy tu poświęconego czasu na przygotowanie produktu. Cena jest wyższa niż większości kostek w sklepie, jednak smak nieco inny, mamy też pełną kontrolę nad składem produktu i jego świeżością.

Tradycja robienia masła w wiejskich domach

Od wieków, głównie kobiety, masło wyrabiały własnoręcznie ze śmietany zbieranej z powierzchni zsiadłego mleka. Współcześnie śmietanę otrzymuje się w wyniku wirowania mleka, a potem mało powstaje już w masielnicach ze stali nierdzewnej o napędzie elektrycznym.

Na dawnej wsi kobiety dorabiały, sprzedając na targowiskach swoje produkty np. masło. Zabierały ze sobą też zebrane od kur jajka czy świeże krowie mleko. Rodziny rolnicze nieczęsto korzystały z masła. Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie przypomina, że kiedyś masło na wsi pojawiało się na stole „od święta”:

Mimo iż jego komponent, czyli mleko, był dostępny, to lepiej było je spieniężyć. Było więc towarem luksusowym, używanym do woli tylko w kuchni dworskiej.

Państwowe Muzeum Etnograficzne przypomina na swoim blogu, jak dawniej wyglądała taka domowa produkcja masła. Cały proces zaczynał się od oddzielenia śmietany od mleka w specjalnej odciągarce.

Potem następowało pracochłonne i długotrwale „bicie masła” w wysokim naczyniu, które najpowszechniej kojarzy się z masłem – czyli masielnicy, maślnicy lub kierzance. Najczęściej było ono wykonane przez bednarza z klepek, lecz niekiedy zdarzały się masielnice drążone w litym drewnie.

Masło, czyli co? Skład nie może być przypadkowy

Masłem nie można nazwać produktu o dowolnej zawartości tłuszczu. Skład masła jest uregulowany prawnie przez unijne rozporządzenie - Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007. Zawarto w nim następujące definicje:

  • Masło. Produkt zawierający nie mniej niż 80% i mniej niż 90% tłuszczu mlecznego, nie więcej niż 16% wody i nie więcej niż 2% suchej masy beztłuszczowej mleka.
  • Masło o zawartości trzech czwartych tłuszczu. Produkt zawierający nie mniej niż 60% i nie więcej niż 62% tłuszczu mlecznego.
  • Masło półtłuste. Produkt zawierający nie mniej niż 39% i nie więcej niż 41% tłuszczu mlecznego.
  • Tłuszcz mleczny do smarowania X proc. Produkt zawierający następujące ilości tłuszczu mlecznego:

- poniżej 39%,
- powyżej 41% i poniżej 60%,
- powyżej 62% i poniżej 80%

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

kup najtaniej

DeWalt

DeWalt DW275KN

790,68 zł

kup najtaniej

Makita

Makita TD110DSAE

627,00 zł

kup najtaniej

Vertex

Vertex Wkrętarka Sieciowa 300W

147,00 zł

kup najtaniej

Makita

Makita DTD171RTJ

1 675,77 zł

kup najtaniej

Hikoki

Hikoki Kc18Drbl Wbz Ds18Dbsl W4Z + Dh18Dbl

3 378,81 zł
Materiały promocyjne partnera

Strefa Biznesu - Sytuacja na rynku gastronomicznym

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na strefaagro.pl Strefa Agro
Dodaj ogłoszenie